Sơ đồ tư duy Lịch sử lớp 9 học kỳ I

📝 Dàn ý chi tiết

Toàn bộ ý trên sơ đồ kèm giải thích, ví dụ — đọc lại trước khi làm đề.

1. 1. Thế giới 1918–1945

   • Nước Nga và Liên Xô

     1921 thực hiện Chính sách kinh tế mới (NEP); 30/12/1922 Liên bang Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Xô viết (Liên Xô) thành lập; công nghiệp hoá → cường quốc công nghiệp.

   • Khủng hoảng kinh tế 1929–1933

     Bắt đầu từ Mỹ (10/1929), lan ra toàn thế giới tư bản; Mỹ, Anh, Pháp cải cách (Chính sách mới của Ru-dơ-ven); Đức, I-ta-li-a, Nhật đi theo con đường phát xít.

   • Chủ nghĩa phát xít

     1/1933 Hít-le lên làm Thủ tướng Đức, thiết lập chế độ phát xít, chạy đua vũ trang, chuẩn bị chiến tranh.

   • Châu Á

     Nhật Bản quân phiệt hoá, xâm lược Trung Quốc; Trung Quốc có phong trào Ngũ tứ (4/5/1919), Đảng Cộng sản Trung Quốc ra đời (1921); Ấn Độ đấu tranh theo đường lối Gan-đi.

2. 2. Chiến tranh thế giới thứ hai

   • Bùng nổ

     1/9/1939 Đức tấn công Ba Lan; 3/9 Anh, Pháp tuyên chiến với Đức – chiến tranh bắt đầu.

   • Mở rộng toàn cầu

     22/6/1941 Đức tấn công Liên Xô; 7/12/1941 Nhật tập kích Trân Châu Cảng, Mỹ tham chiến; 1942 khối Đồng minh chống phát xít hình thành.

   • Bước ngoặt Xta-lin-grát

     Chiến thắng Xta-lin-grát (2/1943) của Hồng quân Liên Xô làm xoay chuyển cục diện chiến tranh; 6/1944 Đồng minh mở mặt trận thứ hai ở Pháp.

   • Kết thúc

     9/5/1945 phát xít Đức đầu hàng; 8/1945 Mỹ ném bom nguyên tử xuống Hi-rô-si-ma, Na-ga-xa-ki; Liên Xô đánh quân Quan Đông; 15/8/1945 Nhật đầu hàng.

   • Hậu quả

     Cuộc chiến tranh lớn nhất lịch sử, khoảng 60 triệu người chết; dẫn đến những biến đổi căn bản trong tình hình thế giới.

3. 3. Việt Nam 1918–1930

   • Khai thác thuộc địa lần thứ hai

     1919–1929 Pháp đầu tư mạnh vào đồn điền cao su, khai mỏ → xã hội phân hoá, giai cấp công nhân phát triển, tư sản và tiểu tư sản ra đời.

   • Phong trào dân tộc dân chủ

     Tư sản chấn hưng nội hoá; tiểu tư sản đòi thả Phan Bội Châu (1925), để tang Phan Châu Trinh (1926); công nhân Ba Son bãi công (8/1925).

   • Việt Nam Quốc dân đảng

     Thành lập 12/1927, Nguyễn Thái Học đứng đầu; khởi nghĩa Yên Bái (2/1930) thất bại, chấm dứt vai trò của xu hướng tư sản.

4. 4. Nguyễn Ái Quốc và thành lập Đảng

   • Tìm thấy con đường cứu nước

     6/1919 gửi Bản yêu sách của nhân dân An Nam; 7/1920 đọc Luận cương của Lê-nin; 12/1920 tham gia sáng lập Đảng Cộng sản Pháp – đi theo con đường cách mạng vô sản.

   • Chuẩn bị về tổ chức

     6/1925 lập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên ở Quảng Châu; 1927 tác phẩm Đường Kách mệnh được xuất bản; phong trào “vô sản hoá” (1928).

   • Ba tổ chức cộng sản (1929)

     Đông Dương Cộng sản đảng, An Nam Cộng sản đảng, Đông Dương Cộng sản liên đoàn ra đời nhưng hoạt động riêng rẽ.

   • Thành lập Đảng (đầu năm 1930)

     Từ 6/1 đến 7/2/1930, Nguyễn Ái Quốc chủ trì hội nghị hợp nhất ở Cửu Long (Hương Cảng), thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam; ngày 3/2 là ngày kỉ niệm.

     • Ý nghĩa

       Chấm dứt khủng hoảng về đường lối cứu nước; là bước ngoặt vĩ đại của cách mạng Việt Nam.

5. 5. Phong trào cách mạng 1930–1939

   • Phong trào 1930–1931

     Đỉnh cao là Xô viết Nghệ – Tĩnh (cuộc biểu tình ở Hưng Nguyên 12/9/1930); 10/1930 Luận cương chính trị (Trần Phú), Đảng đổi tên là Đảng Cộng sản Đông Dương.

   • Phong trào dân chủ 1936–1939

     Đòi tự do, dân chủ, cơm áo, hoà bình; Mặt trận Dân chủ Đông Dương; đấu tranh công khai, hợp pháp – một cuộc tập dượt cho Cách mạng tháng Tám.

6. 6. Cách mạng tháng Tám năm 1945

   • Chuẩn bị lực lượng

     28/1/1941 Nguyễn Ái Quốc về nước; 5/1941 Hội nghị Trung ương 8 ở Pác Bó, đặt nhiệm vụ giải phóng dân tộc lên hàng đầu; 19/5/1941 thành lập Việt Minh.

   • Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân

     22/12/1944 thành lập do Võ Nguyên Giáp chỉ huy; thắng ngay hai trận Phai Khắt, Nà Ngần.

   • Cao trào kháng Nhật cứu nước

     9/3/1945 Nhật đảo chính Pháp; 12/3 chỉ thị “Nhật – Pháp bắn nhau và hành động của chúng ta”; phong trào phá kho thóc của Nhật cứu đói.

   • Tổng khởi nghĩa

     Nhật đầu hàng Đồng minh; 14–15/8 Hội nghị toàn quốc của Đảng ở Tân Trào; 19/8 giành chính quyền ở Hà Nội, 23/8 ở Huế, 25/8 ở Sài Gòn.

   • Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà

     2/9/1945 Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn Độc lập ở Quảng trường Ba Đình; chấm dứt ách thống trị của thực dân và chế độ phong kiến.

7. 7. Thế giới 1945–1991

   • Chiến tranh lạnh (1947–1989)

     Mở đầu bằng học thuyết Tơ-ru-man (3/1947); Mỹ – Liên Xô đối đầu căng thẳng; 12/1989 Hội nghị Man-ta tuyên bố chấm dứt Chiến tranh lạnh.

   • Liên Xô và Đông Âu

     Khôi phục kinh tế, 1949 chế tạo bom nguyên tử, 1957 phóng vệ tinh nhân tạo; 1989–1991 khủng hoảng và sụp đổ, Liên Xô tan rã (25/12/1991).

   • Mỹ và Tây Âu

     Mỹ trở thành trung tâm kinh tế – tài chính lớn nhất; Kế hoạch Mác-san giúp Tây Âu phục hồi; 1949 khối NATO; 1957 Cộng đồng kinh tế châu Âu (EEC).

   • Mỹ La-tinh và châu Á

     1/1/1959 cách mạng Cu-ba thắng lợi (Phi-đen Ca-xtơ-rô); 1/10/1949 nước Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa ra đời; 1947 Ấn Độ độc lập; Nhật Bản phát triển “thần kì”.