Sơ đồ tư duy Tin học lớp 11 học kỳ I

📝 Dàn ý chi tiết

Toàn bộ ý trên sơ đồ kèm giải thích, ví dụ — đọc lại trước khi làm đề.

1. 1. Hệ điều hành và phần mềm

   • Chức năng hệ điều hành

     Quản lí phần cứng, tệp, tiến trình; cung cấp giao diện cho người dùng; bảo vệ hệ thống.

   • Một số hệ điều hành

     Windows, macOS, Linux (máy tính); Android, iOS (thiết bị di động).

   • Phần mềm nguồn mở

     Công khai mã nguồn, được sửa đổi và phân phối lại theo giấy phép (VD GPL). VD Linux, LibreOffice, Firefox.

   • Phần mềm thương mại

     Phải mua bản quyền, thường không công khai mã nguồn. Phần mềm miễn phí chưa chắc là nguồn mở.

   • Phần mềm chạy trên Internet

     Dùng qua trình duyệt, không cần cài đặt: Google Docs, Microsoft 365 trực tuyến.

2. 2. Bên trong máy tính

   • CPU

     Bộ xử lí trung tâm gồm khối số học – lôgic (ALU), khối điều khiển (CU) và thanh ghi; tốc độ đo bằng GHz.

   • Bộ nhớ trong

     RAM: lưu tạm, mất dữ liệu khi tắt máy; ROM: lưu chương trình khởi động, không mất khi tắt máy.

   • Bộ nhớ ngoài

     Ổ cứng HDD, SSD, USB, thẻ nhớ: lưu trữ lâu dài, dung lượng lớn.

   • Mạch lôgic

     Cổng AND, OR, NOT, XOR xử lí tín hiệu 0/1; kết hợp thành mạch cộng nhị phân.

   • Kết nối thiết bị số

     Cổng USB, HDMI, mạng RJ45, âm thanh; kết nối không dây Bluetooth, Wi-Fi với máy in, loa, điện thoại.

3. 3. Lưu trữ, tìm kiếm, trao đổi

   • Lưu trữ trực tuyến

     Google Drive, OneDrive: truy cập mọi nơi, đồng bộ, chia sẻ với quyền xem, nhận xét hoặc chỉnh sửa.

   • Tìm kiếm nâng cao

     Ngoặc kép "…": đúng cụm từ; dấu −: loại từ; site: giới hạn website; filetype: tìm theo loại tệp.

   • Thư điện tử nâng cao

     CC: đồng gửi; BCC: gửi ẩn danh sách người nhận; chuyển tiếp, bộ lọc thư, chữ kí tự động.

   • Mạng xã hội

     Thiết lập quyền riêng tư, quản lí nhóm, kiểm soát thông tin được chia sẻ.

4. 4. Giao tiếp an toàn trên Internet

   • Nguy cơ

     Bắt nạt qua mạng, lừa đảo, mạo danh, dụ dỗ, lộ thông tin cá nhân.

   • Phòng tránh

     Không chia sẻ thông tin nhạy cảm, mật khẩu; kiểm chứng danh tính người lạ; bật xác thực hai yếu tố.

   • Khi gặp sự cố

     Không đáp trả, lưu bằng chứng, chặn, báo cáo nền tảng và người lớn tin cậy.

5. 5. Cơ sở dữ liệu

   • Cơ sở dữ liệu (CSDL)

     Tập hợp dữ liệu có liên quan, được tổ chức và lưu trữ để nhiều người cùng khai thác. VD CSDL học sinh.

   • Hệ quản trị CSDL

     Phần mềm tạo lập, cập nhật, khai thác CSDL: MySQL, SQL Server, Access…

   • Hệ CSDL

     Gồm CSDL, hệ quản trị CSDL và các phần mềm ứng dụng khai thác CSDL.

   • Mô hình quan hệ

     • Bảng, bản ghi, trường

       Bảng (quan hệ) gồm các hàng là bản ghi, các cột là trường (thuộc tính).

     • Khoá chính

       Trường (hoặc nhóm trường) xác định duy nhất mỗi bản ghi; không trùng, không rỗng. VD MaHS.

     • Khoá ngoài

       Trường trong một bảng tham chiếu tới khoá chính của bảng khác, tạo liên kết giữa hai bảng.

6. 6. SQL và bảo mật CSDL

   • SQL

     Ngôn ngữ truy vấn có cấu trúc: định nghĩa (CREATE), cập nhật (INSERT, UPDATE, DELETE), truy vấn (SELECT).

   • Tạo bảng

     CREATE TABLE HocSinh (MaHS CHAR(5) PRIMARY KEY, HoTen VARCHAR(50), Diem FLOAT);

   • Cập nhật dữ liệu

     • INSERT

       INSERT INTO HocSinh VALUES ('HS001', 'Lê An', 8.5);

     • UPDATE

       UPDATE HocSinh SET Diem = 9 WHERE MaHS = 'HS001';

     • DELETE

       DELETE FROM HocSinh WHERE MaHS = 'HS001';

   • Truy vấn

     SELECT HoTen, Diem FROM HocSinh WHERE Diem >= 8 ORDER BY Diem DESC;

   • Kết nối bảng

     SELECT HoTen, TenLop FROM HocSinh INNER JOIN Lop ON HocSinh.MaLop = Lop.MaLop;

   • Bảo mật, quản trị CSDL

     Phân quyền, xác thực người dùng, mã hoá, sao lưu định kì; quản trị CSDL là nghề bảo đảm CSDL hoạt động an toàn.