Sơ đồ tư duy Tin học lớp 8 học kỳ I

📝 Dàn ý chi tiết

Toàn bộ ý trên sơ đồ kèm giải thích, ví dụ — đọc lại trước khi làm đề.

1. 1. Lược sử công cụ tính toán

   • Công cụ thủ công, cơ học

     Bàn tính, thước tính; máy tính cơ học của Pascal, Leibniz, máy phân tích của Babbage.

   • Các thế hệ máy tính điện tử

     • Thế hệ 1: đèn điện tử chân không

       Máy to, nặng, tốn điện, hay hỏng. VD ENIAC.

     • Thế hệ 2: bóng bán dẫn (transistor)

       Nhỏ gọn, nhanh và tiết kiệm điện hơn.

     • Thế hệ 3: mạch tích hợp (IC)

       Nhiều linh kiện trên một mạch; máy nhỏ hơn, mạnh hơn.

     • Thế hệ 4: mạch tích hợp cỡ rất lớn

       Hàng chục nghìn đến hàng triệu linh kiện trong bộ vi xử lí; máy tính cá nhân ra đời.

     • Thế hệ 5: hướng tới trí tuệ nhân tạo

       Máy tính có khả năng học, xử lí ngôn ngữ, hình ảnh như con người ở mức nhất định.

   • Ảnh hưởng tới xã hội

     Thay đổi cách học tập, làm việc, giao tiếp, giải trí; tạo ra nhiều nghề mới.

2. 2. Thông tin trong môi trường số

   • Đặc điểm thông tin số

     Đa dạng, dung lượng lớn, dễ nhân bản và lan truyền nhanh, khó xoá bỏ hoàn toàn, truy cập từ xa.

   • Độ tin cậy

     Ưu tiên nguồn chính thống: cơ quan nhà nước (.gov.vn), trường học (.edu.vn), báo chí uy tín.

   • Đánh giá thông tin

     Xem tác giả, nguồn, thời điểm đăng; đối chiếu nhiều nguồn; phân biệt sự thật với ý kiến cá nhân.

   • Khai thác thông tin số

     Tìm bằng từ khoá phù hợp, chọn lọc kết quả, lưu lại và ghi rõ nguồn khi sử dụng.

3. 3. Đạo đức, văn hoá khi dùng công nghệ

   • Bản quyền

     Bài viết, ảnh, nhạc, phần mềm… là tác phẩm được pháp luật bảo hộ quyền tác giả.

   • Hành vi vi phạm

     Sao chép, phát tán sản phẩm của người khác khi chưa được phép; đạo văn; dùng phần mềm bẻ khoá.

   • Ứng xử đúng

     Xin phép, trích dẫn nguồn; tôn trọng quyền riêng tư, không đăng ảnh, thông tin người khác khi chưa đồng ý.

4. 4. Bảng tính: địa chỉ ô

   • Địa chỉ tương đối

     Dạng A1; khi sao chép công thức, địa chỉ thay đổi theo vị trí ô mới.

   • Địa chỉ tuyệt đối

     Dạng $A$1; giữ nguyên khi sao chép công thức. Nhấn F4 để thêm dấu $.

   • Địa chỉ hỗn hợp

     $A1 cố định cột A; A$1 cố định hàng 1.

   • Ví dụ

     Đơn giá chung ở ô E1: tại D2 nhập =C2*$E$1 rồi kéo xuống D10, mọi ô đều nhân đúng với E1.

5. 5. Sắp xếp và lọc dữ liệu

   • Sắp xếp

     Data → Sort: tăng dần (A→Z) hoặc giảm dần (Z→A); có thể sắp xếp theo nhiều cột.

   • Lọc

     Data → Filter: chỉ hiện các hàng thoả điều kiện; các hàng khác bị ẩn chứ không bị xoá.

   • Lọc theo điều kiện

     Number Filters: lớn hơn, nhỏ hơn, trong khoảng…; Top 10 để lấy các giá trị lớn nhất.

   • Lưu ý

     Chọn cả bảng dữ liệu (có hàng tiêu đề) trước khi sắp xếp để các cột không bị lệch nhau.

6. 6. Trình bày dữ liệu bằng biểu đồ

   • Tác dụng

     Trình bày dữ liệu trực quan, dễ so sánh, dễ thấy xu hướng.

   • Các dạng biểu đồ

     • Biểu đồ cột

       So sánh số liệu giữa các đối tượng.

     • Biểu đồ đường

       Thể hiện xu hướng thay đổi theo thời gian.

     • Biểu đồ hình tròn

       Thể hiện tỉ lệ của từng phần trong tổng thể.

   • Tạo biểu đồ

     Chọn khối dữ liệu → Insert → chọn dạng biểu đồ; có thể đổi dạng, chỉnh sửa sau.

   • Thành phần

     Tiêu đề, trục ngang, trục đứng, chú giải (legend), nhãn dữ liệu.